NeaOnline.gr

Χρήσιμη Ενημέρωση

Γιατί πληρώνουμε ακριβά διόδια χωρίς κανέναν ουσιαστικό έλεγχο;

Οι οδηγοί στην Ελλάδα συνεχίζουν να πληρώνουν ολοένα και περισσότερα διόδια, συχνά χωρίς να απολαμβάνουν τις υπηρεσίες που υποτίθεται ότι αγοράζουν. Μια διαδρομή Αθήνα–Σπάρτη και επιστροφή (χωρίς Αττική Οδό) κοστίζει περίπου 35 ευρώ μόνο σε διόδια για απόσταση κάτω από 500 χιλιόμετρα, ενώ μαζί με τη βενζίνη το σύνολο αγγίζει τα 80 ευρώ. Ακόμα πιο χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα της γέφυρας Ρίου–Αντιρρίου, όπου για ένα πέρασμα λίγων λεπτών καταβάλλονται 22 ευρώ. Οι επίσημοι λόγοι ύπαρξης των διοδίων είναι η ασφάλεια, η ταχύτητα και η έλλειψη εναλλακτικής διαδρομής. Στην πράξη, όμως, πολλοί νέοι αυτοκινητόδρομοι έχουν μόνο δύο λωρίδες χωρίς ΛΕΑ, οι σταθμοί εξυπηρέτησης συχνά είναι κλειστοί και το οδόστρωμα παρουσιάζει σοβαρά προβλήματα.

Το θέμα επανήλθε δυναμικά μετά τις ανακοινώσεις για δραματική αύξηση των τελών στην Εγνατία Οδό. Η πλήρης διαδρομή Ηγουμενίτσα–Κήποι από 19,30 ευρώ ανεβαίνει στα 52,20 ευρώ έως το 2028, ενώ τα μεμονωμένα σταθμά διπλασιάζονται σχεδόν. Παράλληλα, σε πολλά σημεία –ιδίως σε σήραγγες– οι οδηγοί αντιμετωπίζουν τεράστιες καθυστερήσεις λόγω έργων, με μία μόνο λωρίδα ανοιχτή. Το Υπουργείο ξεκαθάρισε ότι η μείωση λωρίδων λόγω συντήρησης δεν συνεπάγεται έκπτωση ή αναστολή διοδίων. Μείωση προβλέπεται μόνο όταν ο δρόμος κλείνει εντελώς και τα οχήματα αναγκάζονται να βγουν στο παράπλευρο δίκτυο.

Από τα 52,50 ευρώ της πλήρους διαδρομής Ηγουμενίτσα–Κήποι το 2028, τα 10,10 ευρώ πηγαίνουν ως ΦΠΑ στο Δημόσιο, τα 3,16 ευρώ στο Υπερταμείο και περίπου 38,94 ευρώ στον παραχωρησιούχο. Από εκεί και πέρα, κανείς δεν γνωρίζει με ακρίβεια πόσα χρήματα κατευθύνονται πραγματικά στη συντήρηση. Οι συμβάσεις παραχώρησης δεν προβλέπουν συγκεκριμένο ποσοστό εσόδων για αυτόν τον σκοπό. Οι οικονομικές εκθέσεις των εταιρειών στέλνονται στο Υπουργείο Μεταφορών –το οποίο έχει συμμετάσχει στη σύναψη των συμβάσεων– και δεν δημοσιεύονται, παρά το Προεδρικό Διάταγμα 123/2017 που το επιβάλλει. Την ίδια στιγμή, το κράτος συνεχίζει να χρηματοδοτεί έργα συντήρησης και ανακατασκευής σε παραχωρημένους δρόμους μέσω ΕΣΠΑ και Ταμείου Ανάκαμψης, δηλαδή με χρήματα των φορολογουμένων.

Το αποτέλεσμα είναι ένα σύστημα όπου οι οδηγοί πληρώνουν ακριβά, οι εταιρείες εισπράττουν, το κράτος δεν ελέγχει ουσιαστικά και η διαφάνεια παραμένει ανύπαρκτη.